Экскаваторлардың ішкі құрылғылары олардың жер қазу мен заттарды көтеруін мүмкіндік ететін маңызды бөліктер болып табылады. Экскаваторлар – ұзын иықтары мен үлкен аяқтары бар, тіршілік иелеріне ұқсайтын үлкен машиналар. Осы қуатты машиналардың ішінде бірлесіп жұмыс істеуі қажетті бірнеше әртүрлі жұмысшы бөліктер бар. Бұл бөліктер мен олардың қызметтеріне жақынан тоқталайық.
Экскаватордың жұмыс істеуі двигательге тәуелді. Біз энергия алу үшін тамақ талап ететініміз сияқты, экскаватордың жылжып жұмыс атқаруы үшін энергия беретіні двигатель. Двигатель экскаватордың жүрегі сияқты әрекет етіп, қуатты басқа бөліктерге таратады, сондықтан оның тиімді жұмыс істеуі қажет, әйтпесе басқа бөліктер де толық қабілетінен тыс жұмыс істемей қалады. Ал двигательсіз экскаватор түгіл жылжымай, түгіл қазбай қатты қалып қояр еді.
Сонымен қатар гидравликалық жүйе де бар, ол экскаватордың бұлшық еттері мен жүйке жүйесіне ұқсас. Бұл иықтар мен шелектің әрекет етуіне жақсы әсер етеді. Гидравликалық жүйеде экскаватор бөлшектерінің қозғалуын туғызатын күшті құру үшін сұйықтықтар қолданылады. Бұл механизм экскаватордың ауыр заттарды көтеріп, қиындықсыз тасымалдауына мүмкіндік береді. Гидравликалық жүйесіз экскаватор едәуір функционалды болмас еді.
Экскаватордың жүріс бөлігі немесе доңғалақтары экскаватордың жүруіне мүмкіндік береді. Біз өз аяқтарымызбен жүріп жүргеніміз сияқты, сол қозғалмалы бөліктер немесе доңғалақтар экскаватордың бір жерден екінші жерге орын ауыстыруына көмектеседі. Олар жер бетінде тегіс емес жерлерде жүруге мүмкіндік беретін экскаватордың аяқтары сияқты. Сондай-ақ, олар экскаваторды тұрақтандырып, оның қазу кезінде ақтауын болдырмау үшін қажет. Егер жүріс бөлігі де, доңғалақтар да болмаса, экскаватор бір ғана жерде қалып қояр еді.
Стреласы мен орамы арқылы экскаватор қажетті заттарды көтеріп алуға қабілетті. Бұл стреласы – экскаватордың ұзын иығы сияқты, нәрселерді ұстап алатын бөлік. Бұл топырақ пен тастарды түйіп алып, одан әрі орын ауыстыруға арналған үлкен жұмыртпа сияқты. Бәрі бірігіп экскаватордың жоғары орындарға жетуіне және ауыр заттарды көтеруге көмектеседі. Олар болмаса, экскаватор ештеңе қаза алмайтын болар еді, қозғалыс болмайтын болар еді.
Басқару тетіктері операторға экскаваторды басқаруға мүмкіндік береді. Бұлар экскаваторды басқаратын адам үшін қалған адамдар үшін заттарды алатын қол сияқты қызмет атқарады. Басқару тетіктері экскаватордың миы болып табылады – сезімтал қозғалыстар арқылы операторға бағыт береді. Басқару тетіктері болмаса, экскаватор бұйрықтарды қабылдай алмас еді немесе өз жұмысын дұрыс орындай алмас еді.